Jeśli jesteś właścicielem tej strony, możesz wyłączyć reklamę poniżej zmieniając pakiet na PRO lub VIP w panelu naszego hostingu już od 4zł!

Społeczny Instytut Wydawniczy „Znak” powstał w 1956 r. Jako wydawnictwo był środowiskowo powiązany  z powstałym w 1945r  „Tygodnikiem Powszechnym” i  o rok młodszym miesięcznikiem „Znak”.  Inicjatorem  stworzenia „Znaku” był profesor  Jacek Woźniakowski, historyk sztuki, a po roku 1989 krótko prezydent Krakowa (1990-1991). Pierwszą  książką wydawnictwa  była „Droga Krzyżowa” kard. Stefana Wyszyńskiego. Od 1989 roku siedziba znajduje się w dworku Łowczego na ulicy Kościuszki.

Od 1983 r. ze „Znakiem” związany jest Jerzy Illg. Jest on krytykiem literatury i doktorem nauk humanistycznych. Do roku 1989 wspierał nielegalne wydawnictwa tzw. „drugi obieg”. Od 1992r jest redaktorem naczelnym Znaku.

Jacek Woźniakowski od początku istnienia „Znaku” chciał wydawać książki Czesława Miłosza ale w peerelowskiej Polsce było to niemożliwe. Mimo to redaktor naczelny każdego roku wpisywał Miłosza na listę książek do druku, która musiała być najpierw zaakceptowana przez Urząd Kontroli Prasy. Dopiero gdy Miłosz otrzymał nagrodę Nobla, rządowi PRL wydało się nie do pomyślenia żeby żadna z książek polskiego noblisty nie została wydana w jego ojczystym kraju. „Znak” otrzymał wtedy pozwolenie na wydanie  książki Miłosza „Gdzie wschodzi słońce i kędy zapada”. Zainteresowanie dziełem poety było ogromne, pomimo to tomik został wydany w małym nakładzie: spowodowane było to działaniami cenzury, która nie wydała „Znakowi” wystarczającej ilości papieru. Obrazuje to jak działała cenzura w tamtych czasach: w PRL nie dało się kupić większych ilości papieru, więc wydawnictwa składały podania o ryzy do instytucji cenzury. Tam z jasnych powodów niektóre książki nie dostawały pozytywnej opinii a wydawnictwa fizycznie nie mogły drukować książek.

W roku 1991 doszło do symbolicznego gestu, którego adresatem było krakowskie wydawnictwo: paryski „Instytut Literacki” przekazał „Znakowi” prawa do opublikowania tomiku wierszy „Dalsze Okolice”, oznaczał on  zwrócenie poety krajowi. Od tego czasu nowe dzieła Miłosza były wydawane przez „Znak”.

Z pracą Czesława Miłosza w wydawnictwie związanych jest wiele anegdot i legend. Jedną z nich jest historia znakowskiej kanapy której przypisuje się magiczne zdolności czynienia z tego, kto na niej usiądzie, noblisty. Pewnego dnia, usiedli na niej Miłosz nagrodzony już Noblem, Wisława Szymborska oraz Seamus Heney, którzy wkrótce noblistami zostali.

Następna historia dotyczy wydania w roku 1997 tomu ,,Piesek Przydrożny” autorstwa. Jerzy Illg sugerował, żeby na okładkę książki dać litografię ze zbiorów Biblioteki Jagiellońskiej, przedstawiającą okolicę Wilna wraz z pałacem Biskupów w tle. Z początku Miłosz nie zgodził się na oprawę z powodu znajdującego się na niej Żyda obszczekiwanego przez psa, jednak z biegiem czasu ją polubił. Litewski przekład „Pieska” został również wydany z tą samą litografią a w roku 2000 w Pałacu Biskupim,znajdującym się na wzgórzu z okładki, odbyło się spotkanie trzech noblistów: Czesława Miłosza, Wisławy Szymborskiej i Guntera Grassa. [linki do porównania okładek i litografi ]

Poprawiony (piątek, 13 stycznia 2012 21:45)

 

Dodaj komentarz

Kod antysapmowy
Odśwież