This page is hosted for free by cba.pl. Are you the owner of this page? You can remove this message and unlock many additional features by upgrading to PRO or VIP hosting for just 5.83 PLN!
Want to support this website? Click here and add some funds! Your money will then be used to pay for any of our services, including removing this ad.

Państwo polskie miało na przestrzeni wieków wiele stolic. Pamietamy o Gnieźnie, Krakowie, i Warszawie. Odkąd w XIV wieku Polska złączyła się na cztery stulecia z Litwą, drugą stolicą połączonego państwa było Wilno. Siła i wyjątkowość tego wielkiego, jednego z największych w Europie, organizmów politycznych brała się między innymi z jej wielonarodowości i z historii wszyskich składowych jej części i wszystkich – nie tylko polskiego i litewskiego -- narodów.

Wilno było początkowo grodem założonym na szlaku handlowym, przez który karawany kupieckie zmierzały z bursztynem w stronę Morza Czarnego. Wiele było miasteczek na bursztynowych szlakach, ale to właśnie Wilno utrwaliło się grubą czcionką na kartach historii. Stało się ono miejscem-początkiem państwowości litewskiej, świadkiem kolejnych chrztów ostatnich, jak mawiał Oskar Miłosz, czerwonoskórych starego kontynentu, a wkrótce centrum państwa, które szybko opanowało teren obecnej Litwy, Ukrainy i Białorusi. Unia w Krewie i późniejsze unie stały się z kolei genezą utworzenia wraz z Królestwem Polskim silnego bytu politycznego i militarnego w Europie wschodniej. Stały się też początkiem wielkiej mozaiki kulturowej, która nie zniknie jeszcze przez długie stulecia. A Wilno stało się miastem mozaiki szczególnej.

W latach międzywojennych, w Wilnie mieszkał i studiował Czesław Miłosz. Przez swoją nieukrywaną i często przez adwersarzy krytykowaną niechęć do bezsensownego umierania za kraj oraz przez umiejętne wyważanie ocen, umiał on dokonać celnej krytyki nacjonalizmów: polskiego oraz litewskiego i trafnie opisać spór o wielkoksiążęce miasto. W świadomości poety, Wilno zamieszkiwane w1931r jedynie przez ułamek procenta ludności litewskiej, prawie w 30 procentach  przez Żydów, a w większości przez Polaków, rysowało się jako miejsce pełne problemów, konfliktów wartości i międzyludzkich zatargów. Wielość musiała doprowadzać do spięć. Największym, oczywiście,  problemem była kwestia narodowa. Miłosz, w książce o znamiennym tytule Szukanie ojczyzny, nie odpowiada czy Wilno zamieszkiwane przed wojną w większości przez Polakow, nazywane Jerozolimą pólnocy przez Żydów, stanowiące historyczna stolicę państwa Litwinów, którzy mieszczące się w mieście wzgórze Giedymina uważają za miejsce magiczne, jest polskie, litewskie czy żydowskie. Każe pytać o sensowność przyporządkowywania tego miasta jednemu narodowi, pokazuje jak wartościowe jest  ono bez względu na historyczne zaszłości i jakie jest jego miejsce w historii narodów i kultur [Link: Urbanowska Zofia].

Poprawiony (wtorek, 03 stycznia 2012 19:59)

 

Dodaj komentarz

Kod antysapmowy
Odśwież